Hoe belangrijk zijn innovaties in het bedrijfsleven nu echt?
Kennis
Laurence Janse

De wereld om ons heen is continu in beweging. De snelheid waarmee deze bewegingen en innovaties elkaar opvolgen neemt, door onder andere de digitalisering, alleen maar toe. Of al deze innovaties allemaal evenveel invloed hebben is weer een andere vraag. Zelf merk ik bijvoorbeeld al dat sommige innovaties die tijdens mijn (onlangs afgeronde) studie relevant waren nu alweer achterhaald zijn.

Het komt regelmatig voor dat er bij bedrijven of binnen afdelingen innovaties op een lager pitje worden gezet. Oorzaken kunnen zijn dat er in bepaalde gevallen simpelweg andere prioriteiten voorrang hebben (zoals “ondergedompeld zijn in de waan van de dag”) of dat de huidige manier van werken al als “optimaal” wordt beschouwd. In deze blog gaan we dan ook in op het vraagstuk: “hoe belangrijk is innovatie in het bedrijfsleven nu echt?”.

Wat is nou innovatie?

Innovatie is het doorvoeren van veranderingen. De Van Dale geeft dan ook de volgende definitie bij het woord innovatie: invoering van een nieuwigheid. Aan het woord nieuwigheid kan een brede invulling gegeven worden. Zo kan een productiebedrijf ervoor kiezen om helemaal over te gaan op 3D-printen, taxibedrijven die de chauffeur in de toekomst vervangen voor een zelfrijdende auto of kan er bijvoorbeeld op het kantoor een slimme prullenbak geplaatst worden die een signaal geeft aan de schoonmaakploeg wanneer deze geleegd dient te worden (Internet of Things). Er is dus een verschil tussen bijvoorbeeld productinnovaties en procesinnovaties.

Een belangrijke indicator van innovatie is de arbeidsproductiviteit. Door bijvoorbeeld in een productiebedrijf mensen te vervangen door robots en geautomatiseerde processen kan de arbeidsproductiviteit toenemen, er kan dus meer geproduceerd worden. Maar ondanks alle ontwikkelingen op het gebied van big data, robots en kunstmatige intelligentie stijgt onze productiviteit niet meer zo hard als vroeger. Hieronder is een grafiek te zien dat het CBS heeft opgesteld over de toename van de arbeidsproductiviteit (tot 2014) door de jaren heen. Een opvallend gegeven is dat de groei sinds de financiële crisis stagneert. In bijvoorbeeld de commerciële sector nam de arbeidsproductiviteit in de jaren 2008 tot en met 2018 met 3,9% toe, tegenover 20,7% in de voorgaande tien jaar. De Amerikaanse econoom Robert Gordon geeft de volgende verklaringen voor de stagnatie voor hogere groei: vergrijzing van de bevolking, overheidsschulden, gevolgen van globalisering, gevolgen door milieuproblemen (zoals de opwarming van de aarde).

Bron: CBS

Het is duidelijk dat het nog steeds mogelijk is om de arbeidsproductiviteit te laten toenemen, terwijl je zou denken dat er op een gegeven moment wel volledig efficiënt en effectief gewerkt wordt. Maar door nieuwe ontwikkelingen en innovaties blijft het mogelijk om de arbeidsproductiviteit te laten stijgen. Om nogmaals het voorbeeld te gebruiken van een productiebedrijf kan, naast specifieke productinnovaties, een proces efficiënter ingericht worden. Dat kan bereikt worden door bijvoorbeeld een nieuwe technologie in te zetten, schaalvoordelen te zoeken, ketensamenwerking of een proces anders in te richten. Deze voorbeelden worden ook wel de “multifactorproductiviteit” genoemd.

Uit een onderzoek van het CBS blijkt dat rond de 20% van de kleinere bedrijven (tot 50 medewerkers) een nieuw of verbeterd product heeft ontwikkeld en 20-30% aan nieuwe/verbeterde procesinnovatie heeft gedaan. Tegenover respectievelijk 40% en 50-60% bij grotere bedrijven (250 medewerkers of meer). In sommige gevallen was ICT niet eens van belang bij de innovatie. Als je naar deze cijfers kijkt dan lijkt er nog een hoop werk aan de winkel.

Waarom zou je moeten innoveren?

Hierboven is al duidelijk geworden dat innovatie een breed begrip is. Uit de cijfers blijkt dat lang niet alle bedrijven aan innovatie doet en dat de groei van de arbeidsproductiviteit de laatste 10 jaar stagneert. Maar waarom zouden bedrijven zich dan alsnog moeten inspannen om te innoveren?

Onderscheiden van de concurrentie

Als bedrijf is het noodzakelijk om te blijven innoveren om de huidige positie op de markt te behouden of zelfs te verbeteren in de toekomst. Als je niet in staat bent om een meerwaarde te blijven bieden loop je het risico dat klanten overstappen naar een concurrent. Als de klantbehoeftes veranderen is het belangrijk dat je op tijd met die wensen mee verandert. Het gaat hierbij niet alleen om productinnovaties, maar ook om verbeteringen in bedrijfsprocessen, investeringen in personeel, enzovoorts. Bedrijven die niet mee innoveren hebben een grote kans om hun concurrentiepositie te verliezen.

Klanten veranderen

Elk bedrijf heeft een aantal of een grotere groep met trouwe klanten. Deze groep weet dat het bedrijf goede producten/diensten levert en kiest er daarom voor om hiermee zaken te doen. Toch worden klanten (consumenten) steeds minder merk-loyaal, zijn ze prijsgevoelig en hebben steeds hogere verwachtingen. Om voor klanten aantrekkelijk te blijven is het nodig om op te vallen, de klant te verrassen en je als bedrijf flexibel op te stellen.  

Innovatieve bedrijven trekken innovatieve mensen aan

Een minder voor de hand liggend aspect is werknemers. Innovatieve/talentvolle mensen werken graag bij innovatieve bedrijven. Deze groep wil graag uitgedaagd worden. Dit zal minder snel gebeuren bij een conservatief bedrijf waarbij een eigen creatieve inbreng niet voldoende gewaardeerd wordt. Daarnaast vinden mensen het fijn om met hetzelfde “type-mens” te werken als dat zij zichzelf zien. Ook werken ze graag aan het ontwikkelen van revolutionaire diensten/producten die daadwerkelijk een verschil kunnen maken.

Het is dus de kunst om de bedrijfscultuur zo neer te zetten dat dit innovatieve/talentvolle mensen aantrekt. Coolblue is hier een mooi voorbeeld van. Zij stralen een frisse en innovatieve “Coolblue-mentaliteit” uit dat mensen aantrekt die bij hun passen. Pieter Zwart (CEO van Coolblue) legt in deze video op een toegankelijke manier uit hoe hij denkt over de bedrijfscultuur van Coolblue en wat dit voor gevolgen heeft.

Wat kunnen de gevolgen zijn als je niet innoveert?

Bedrijven of afdelingen blijken in praktijk vaak te druk met de “waan van de dag”. De gevolgen hiervan zijn duidelijk: kansen worden gemist, er is een gebrek aan langetermijnvisie en onvoldoende aandacht voor innovaties. Ook de achterstand op de concurrentie neemt toe, terwijl de motivatie van de werknemers juist afneemt.

Conclusie

We kunnen hieruit concluderen dat innovatie daadwerkelijk van belang is in de bedrijfsleven. Het is begrijpelijk dat iedere branche, bedrijf of afdeling dit op zijn eigen tempo doet, want het moet niet ten koste gaan van andere bedrijfsactiviteiten. Daarnaast moeten veranderingen ook op de juiste manier doorgevoerd/geïmplementeerd worden om deze vervolgens te kunnen waarborgen. Maar al met al heeft innovatie daadwerkelijk een groot belang om onder andere concurrentie voor te blijven, klanten te behouden of om de juiste mensen aan te trekken. Met andere woorden “stilstand is achteruitgang”.

HighQ

Binnen HighQ hebben wij kennis op gebied van financiële-, data- en procesoptimalisaties en innovaties. Wij kunnen bedrijven helpen met het aanbevelen van passende innovaties en oplossingen. Daarnaast kunnen wij ondersteuning bieden bij een verandertraject of deze organiseren en/of uitvoeren.

Welk van de volgende onderwerpen spreekt jou het meeste aan om meer over te lezen en waarom?

  • Data
  • Proces optimalisatie
  • Verandermanagement

Bedankt voor het lezen en ik kijk uit naar jullie reactie!

Bronvermelding

Bron CBS: https://www.cbs.nl/nl-nl/nieuws/2015/53/toegenomen-arbeidsproductiviteit-niet-vertaald-naar-hogere-beloning

Bron CBS: https://opendata.cbs.nl/statline/#/CBS/nl/dataset/83869NED/table?ts=1584692115079

Video Coolblue: https://www.youtube.com/watch?v=Kb-9JYT__f4

Inschrijven
Nadat jij je hebt ingeschreven sturen we je een bevestiging via de email.
Thank you! Your submission has been received!
Oops! Something went wrong while submitting the form.
Onderwerpen:
Over de auteur
Laurence Janse